Projekt iwagumi

Akwaria iwagumi – „iwagumi” w języku japońskim oznacza skałę, kamień. Sztuka estetycznego układania głazów w Japonii sięga epoki samurajów.

fot. aquarist.pl

Głównymi elementami strukturalnymi tradycyjnego ogrodu japońskiego są drzewa i głazy. Z tych dwóch elementów głazy odgrywają ważniejszą rolę. I głazy w akwarium „iwagumi” odgrywają bardzo istotna rolę.



Dlatego do tworzenia kompozycji w stylu „iwagumi” używa się rośliny dające zwartą darń ale rosnące nisko, aby w kopozycji one nie zasłaniały tych kamieni, żeby kamienie były eksponowane tak samo jak rośliny bo są równie ważne w tych kompozycjach. Najczęściej stosuje się tutaj rózne gatunki Lilaeopsis ,Eleocharis, małe żabienice jak Echinodorus tenellus, Glossostigma, Hemiantus, mchy i wątrobowce. Występują i są charakterystyczne dla akwariów typu „ryuboku” ale tam już w otoczeniu roślin szybciej rosnących.
Akwarium iwagumi, a wiec kamienie i niska roślinność nie zasłaniająca tych kamieni. Jest wiele odmian układania tych kamieni w sztuce japońskiej.
Dwie formy; jest to zmodyfikowana triada kamienna i Buddyjska triada kamienna.
Pierwszy rodzaj Triada kamienna jest to ułożenie takie kamieni żeby w płaszczyźnie poziomej patrząc na nie wpisywały się w formę trójkąta. Buddyjska triada kamienna jest to samo, ale trójkąt w płaszczyźnie pionowej. W akwariach „iwagumi” większych, zasady te obowiązują tak samo, ale tu jeszcze doceniając sztukę europejską zastosowano zasadę złotego podziału, która według starożytnych stanowi klucz do wszelkiej harmonii. Istota tej zasady jest przecięcie danego odcinka prostej tak aby mniejsza jego część (b) miała się tak do większej (a) jak większa (a) do sumy obu części (a+b) czyli długości całego odcinka. Złoty podział (zwany też boską proporcją – divina proportio) wyraża się liczbą wynoszącą w przybliżeniu 0,62. Ta zasada jest stosowana także we współczesnej sztuce i jest bardzo popularna. W długich akwariach , często stosuje się tzw. podwójny złoty podział co jest dostosowane do oglądania akwariów z różnych stron. Zawsze generalny kierunek oglądania powinien być od strony dłuższego odcinka, ale jeśli nam pasuje to możemy oglądać z tej drugiej strony, gdzie jest zastosowana ta zasada podwójnego złotego odcinka.
Rozpoczęliśmy od biotopu wybrzeża skalistego, a więc tylko skała i więcej nic. Kompozycja wnętrza akwarium poprzez charakterystyczne ułożenie i rodzaj skał jest wzorowana na nowoczesnych akwariach typu „iwagumi” ten biotop w tym wypadku nie jest charakterystyczny nie dokładnie odzwierciedla jak gdyby biotop jezior afrykańskich ale w sensie idei – tak. Dlatego że są tylko kamienie i podłoże.
Pytanie. Czy to akwarium może być traktowane jako dzieło sztuki? Czy może pretendować do tego miana? Zastanówmy się nad tym, co to jest dzieło sztuki?

fot. naacademy.pl

Dzieło sztuki – to całościowy i syntetyczny wytwór artystyczny o określonym sensie, charakteryzujący się wysokimi walorami estetycznymi (piękno). Poza funkcją estetyczną pełni również inne funkcje (np. wychowawczą, poznawczą, użytkową lub religijną). Jego twórcą jest człowiek – istota wyposażona w specyficzną wrażliwość (bez autora nie ma dzieła sztuki). Przyroda nie tworzy dzieła. Produkt ten stara ukazać się za pomocą określonej konwencji (formy) pewną rzeczywistość fizyczną lub psychiczną (treść). Dzieło sztuki ustanawia szczególny wygląd w świat widzialny lub emocjonalny, który może być wynikiem namysłu filozoficznego autora lub spontaniczną reakcje chwili.

fot. naacademy.pl

Proszę zwrócić uwagę ze układając kamienie można zastosować triadę buddyjska i triadę kamienną wyznaczające kształty w poziomie i pionie, a wiec zrobiono to w formie jakiejś obowiązującej konwencji w danym rodzaju sztuki. Ponieważ akwarium jest długie na wzór holenderski zastosowano złoty podział akwarium. Znowu jakaś konwencja. Całość wywiera bardzo pozytywne wrażenie. A więc podsumowując to wszystko – przyjemne wrażenie w odbiorze tego akwarium i pozostałych, które oglądaliśmy przedtem osiągnięto rozmyślnie, a wiec to nie jest dzieło natury, posługując się określonymi zasadami kompozycyjnymi, co jest ważne. Czyli to wszystko sprawia że dobrze urządzone akwaria mogą być dziełem sztuki i takimi dziełami sztuki są.
Akwaria „iwagumi” nie są to jeszcze akwaria krajobrazowe, chociaż przedstawiają wycinek krajobrazu, są piękne. Równowaga widocznych skał i roślin – proszę zwrócić uwagę że ta roślinność drobnolistna doskonale się do tego nadaje. Rośliny o dużych liściach nie pasowały by, bo trudno za pomocą ich oddać fragment dużego krajobrazu w małym akwarium.

źródło – fragment tekstu

“Akwaria słodkowodne
- rodzaje, projektowanie i aranżacja ich wnętrz.”

dr. Ryszard Kamiński